Aerial yoga: bewegen en ontspannen in een doek

Aerial yoga is een vorm van yoga waarbij je een stevig doek gebruikt dat aan het plafond hangt. Het doek ondersteunt een deel van je gewicht tijdens oefeningen voor kracht, balans en ontspanning. Soms houd je je voeten op de grond, soms draag je meer gewicht in het doek.

Je hoeft niet lenig te zijn of eerder yoga te hebben gedaan. Wel kan het hangen en bewegen in het doek even wennen zijn. Een beginnersles helpt je om rustig vertrouwd te raken met de steun en de beweging.

Hoe werkt aerial yoga?

Bij aerial yoga gebruik je een breed doek dat als een soort hangmat aan een ophangpunt is bevestigd. Je kunt erin zitten of liggen, maar ook met je handen, heupen of voeten tegen het doek steunen. De docent past de hoogte aan de oefening en de deelnemers aan.

Het doek neemt niet vanzelf al het werk over. Bij sommige houdingen geeft het steun, waardoor je makkelijker kunt ontspannen of je evenwicht kunt vinden. Bij andere oefeningen moet je juist je buik, armen of benen aanspannen om stabiel te blijven. Daardoor kan een les zowel rustig als lichamelijk uitdagend zijn.

Anders dan op een yogamat beweegt de ondergrond met je mee. Dat vraagt gewenning: een kleine verplaatsing van je gewicht kan het doek al laten schommelen. Je begint daarom met eenvoudige bewegingen, dicht bij de grond.

Zo ziet een les aerial yoga eruit

Een les begint vaak met rustige bewegingen om je lichaam op te warmen. Daarna leer je hoe je het doek vasthoudt en hoe je er veilig in gaat zitten of op leunt. De docent laat zien waar je het doek plaatst en welke houding je kunt kiezen als een oefening te lastig voelt.

In het middendeel wisselen oefeningen elkaar af. Je kunt bijvoorbeeld staand je balans oefenen met steun van het doek, je armen en romp gebruiken om jezelf te verplaatsen of zittend een rustige draai maken. In sommige lessen komen ook omgekeerde houdingen aan bod, waarbij je hoofd lager hangt dan je hart. Die zijn niet verplicht.

Een les eindigt vaak met een ontspanningsoefening in het doek. Je ligt dan als het ware in een hangmat. Vind je dat niet prettig of word je er duizelig van, dan kun je ook op de grond ontspannen.

Welke oefeningen doe je in het doek?

De oefeningen verschillen per docent en niveau. Dit zijn voorbeelden van bewegingen die je in een beginnersles kunt tegenkomen:

• Staan met steun: je houdt het doek vast terwijl je je gewicht van het ene naar het andere been verplaatst. Zo voel je hoe het doek beweegt en steun geeft.
• Zitten in het doek: je laat het doek breed onder je zitvlak lopen en houdt het met beide handen vast. Van daaruit kun je rustig wennen aan het gedragen worden.
• Een ondersteunde vooroverbuiging: het doek ondersteunt je heupen terwijl je met je voeten op de grond voorover beweegt. Je bepaalt zelf hoe ver je gaat.
• Liggen voor ontspanning: je spreidt het doek uit en gaat erin liggen, met begeleiding bij het in- en uitstappen.

Een houding hoeft er niet bij iedereen hetzelfde uit te zien. Pijn, een scherpe druk van het doek of een gevoel van onveiligheid zijn redenen om de oefening te stoppen en de docent om een aanpassing te vragen.

Wat zijn de voordelen en nadelen?

Het doek kan je helpen om bewegingen te verkennen die op de grond anders aanvoelen. Bij een ondersteunde houding kun je bijvoorbeeld aandacht geven aan je ademhaling en balans. Andere oefeningen vragen kracht en controle, vooral als je jezelf met je armen en romp stabiel houdt.

De les kan ook een ontspannen gevoel geven, vooral tijdens het rustige liggen in het doek. Wat je merkt, verschilt per persoon en per soort les. Een rustige les is iets anders dan een les met veel krachtwerk of omgekeerde houdingen.

Er zijn ook nadelen. Het doek kan drukken op je heupen, benen of oksels. Schommelen kan misselijkheid of duizeligheid geven, zeker als je daar gevoelig voor bent. Ook kunnen je handen en armen moe worden van het vasthouden. Je hoeft daarom niet iedere beweging mee te doen.

Aerial yoga is geen behandeling voor rugklachten of andere lichamelijke problemen. De ondersteuning kan prettig voelen, maar betekent niet dat een houding voor iedereen geschikt is.

Wanneer is voorzichtigheid nodig?

Bespreek het met een arts of behandelaar voordat je begint als je zwanger bent, een blessure hebt, pas bent geopereerd of een aandoening hebt waarbij drukverandering of ondersteboven hangen een probleem kan zijn. Denk bijvoorbeeld aan glaucoom, een oogaandoening waarbij druk op de oogzenuw een rol speelt. Vertel de docent ook wat voor jou van belang is.

Voel je je duizelig, misselijk of krijg je pijn? Kom dan rustig uit de houding en neem pauze. Sla omgekeerde houdingen over als je niet zeker weet of ze geschikt voor je zijn. Een docent kan vaak een oefening met je voeten op de grond aanbieden.

Het ophangpunt en het doek moeten geschikt zijn voor de belasting en de bewegingen. Een stevig ogend plafond of een zelfgeknoopte doek is daarvoor niet genoeg. Oefen nieuwe houdingen daarom in een studio met geschikt materiaal en begeleiding, in plaats van zelf een doek aan een willekeurig punt thuis op te hangen.

Wat draag je en hoe kies je een les?

Draag kleding waarin je vrij kunt bewegen en die je oksels en benen bedekt, zoals een T-shirt en een lange sportbroek. Dat kan wrijving van het doek tegen je huid verminderen. Laat sieraden en kleding met scherpe onderdelen thuis, zodat ze niet in de stof blijven haken. Meestal oefen je op blote voeten.

Een les met de aanduiding beginners of alle niveaus is een logische eerste keuze. Bij een les voor alle niveaus is het prettig als de docent verschillende versies van een houding aanbiedt. Vertel bij binnenkomst dat je nieuw bent, zodat je uitleg krijgt over het instellen van het doek en het veilig in- en uitstappen.

Studio’s kunnen eigen regels hebben voor het gebruik van het doek en het toegestane gewicht. Vraag bij het boeken naar die voorwaarden als je wilt weten of een les bij je past.

Veelgestelde vragen over aerial yoga

Is aerial yoga geschikt voor beginners?
Ja, veel lessen zijn bedoeld voor beginners. Je leert eerst eenvoudige bewegingen en hoeft niet meteen te klimmen of ondersteboven te hangen. Kies een les waarin je ruimte krijgt om op je eigen tempo te oefenen.

Moet je lenig of sterk zijn?
Nee. Je kunt beginnen met oefeningen waarbij het doek steun geeft en je voeten op de grond blijven. Sommige houdingen vragen wel armkracht of balans. Geef het aan als een oefening te zwaar is, dan kan de docent een eenvoudigere versie laten zien.

Hang je tijdens de hele les in de lucht?
Nee, meestal niet. Veel oefeningen doe je met een of beide voeten op de grond. Hoeveel je hangt, verschilt per les en per oefening.

Heeft één keer per week aerial yoga zin?
Ja. Ook met één les per week kun je oefenen met balans, bewegen en ontspannen. Wat je merkt, hangt onder meer af van de les en van wat je zelf prettig vindt.

Is aerial yoga hetzelfde als acrobatiek in doeken?
Nee. Bij aerial yoga ligt de nadruk op houdingen, gecontroleerd bewegen en ontspanning met steun van een hangmat. Sommige lessen hebben speelse of acrobatische onderdelen, maar hoge trucs zijn geen vereiste.

Begin met een les waarin je het doek rustig leert gebruiken. Merk je dat een houding goed voelt, dan kun je van daaruit verder oefenen. Ook met je voeten op de grond kun je ervaren hoe het doek je bij aerial yoga ondersteunt.