Gezondheid

De eerste bewegingen ontstaan vroeg in de zwangerschap Al vanaf ongeveer zeven weken zwangerschap begint een baby in je buik met kleine bewegingen. Het lichaam van de baby is dan nog piepklein, en je kunt deze bewegingen nog niet voelen. De armen en benen zijn in ontwikkeling, en het kindje oefent met strekken en buigen. Ook al merk je hier nog niets van, het is een goed teken voor de ontwikkeling en de gezondheid van de baby. De organen en spieren krijgen zo de kans om te groeien. Pas rond de zestiende tot twintigste week van de zwangerschap beginnen de meeste vrouwen de bewegingen echt te voelen. Het kan wat later zijn bij een eerste zwangerschap, omdat je dan niet altijd weet waarop je moet letten. Hoe voelen de eerste bewegingen van een baby Veel vrouwen beschrijven het eerste gevoel als een soort vlinders in de buik of een zacht borrelen. Soms lijkt het op windjes die langs je darmen gaan. Deze lichte bewegingen zijn meestal heel subtiel en kunnen makkelijk verward worden met andere bewegingen in je buik. Naarmate de baby groeit, worden de trapjes en schopjes steviger en duidelijker voelbaar. Voor sommige vrouwen is het verschil goed te merken tussen het eerste en een volgende zwangerschap. Als je eerder zwanger bent geweest, herken je het gevoel sneller. Vanaf het tweede trimester kan je partner de bewegingen soms ook voelen door een hand op je buik te leggen. Waarom het bewegen van je baby belangrijk is Het voelen van je baby geeft vaak vertrouwen dat het goed gaat met de zwangerschap. De bewegingen zijn een teken dat de baby zich ontwikkelt. Gezondheid van zowel moeder als kind wordt deels beoordeeld door hoe actief het kindje is. Het is dus belangrijk te letten op veranderingen. Voelt je baby opeens minder, dan kan het goed zijn dit te melden bij je verloskundige of arts. Dat hoeft niet meteen te betekenen dat er iets mis is, maar het is altijd goed om te overleggen. Naarmate je zwangerschap vordert, leren moeders vaak een patroon herkennen bij hun kind. De een is vooral ’s avonds actief, de ander ’s ochtends. Dit ritme kan per baby verschillen en wordt richting het einde van de zwangerschap belangrijker om in de gaten te houden. Wat als je de bewegingen minder goed voelt Het kan gebeuren dat je een dag minder beweging voelt in je buik. Dit komt bijvoorbeeld voor als je een drukke dag hebt gehad of als je veel afleiding had. Soms ligt de baby wat verder naar achteren in de baarmoeder, waardoor de schoppen en draaiingen minder duidelijk overkomen. Ook speelt de ligging van de placenta een rol. Als deze aan de voorkant ligt, voel je de bewegingen vaak minder sterk. Twijfel je over de activiteit van je kindje of ben je ongerust? Neem dan altijd contact op met jouw zorgverlener. Je eigen gevoel is belangrijk, en samen kun je bekijken of extra onderzoek nodig is. Meest gestelde vragen over het voelen van je baby bewegen Onderstaande vragen en antwoorden geven een overzicht: Wanneer kun je over het algemeen verwachten dat je baby begint te bewegen?De meeste vrouwen voelen hun baby voor het eerst bewegen tussen de zestiende en twintigste week van de zwangerschap. Soms is dit wat later bij een eerste zwangerschap, en soms eerder als je al eerder zwanger bent geweest. Wat is het verschil tussen eerste en volgende zwangerschappen wat betreft het voelen van bewegingen?Bij een eerste zwangerschap herken je het gevoel van de baby die beweegt vaak iets later. Bij volgende zwangerschappen weet je beter hoe het voelt, dus kun je de bewegingen sneller herkennen, soms al vanaf week vijftien. Hoe vaak moet je de baby bewegen voelen als alles goed is?Vanaf ongeveer twintig weken ga je een patroon herkennen in de bewegingen van je baby. Het is normaal dat je in het begin niet continu voelt, maar na een tijdje voel je meerdere keren per dag leven in je buik. Na dertig weken hoort je baby ten minste tien keer per dag te bewegen. Wanneer moet je contact opnemen met je verloskundige of arts over minder beweging?Als je merkt dat je baby veel minder beweegt dan normaal, of je hebt meer dan acht uur geen beweging gevoeld, neem dan altijd contact op met de verloskundige of arts. Tijdig melden is belangrijk voor de gezondheid van je baby. Wat kan zorgen dat het voelen van de babybeweging lastiger is?Als de placenta aan de voorkant van de baarmoeder ligt, kun je de schokken en schopjes minder goed voelen. Ook een drukke dag of veel activiteiten zorgen soms voor minder focus op de bewegingen.

Waarom een nieuwe hartklep nodig kan zijn Sommige mensen krijgen op latere leeftijd last van een vernauwde hartklep. Dit gebeurt vooral vaak bij de aortaklep, die ervoor zorgt dat het bloed goed door het hart stroomt. Door ouderdom of kalkafzetting gaat deze klep soms minder goed werken. Dat kan zorgen voor benauwdheid, weinig energie of pijn op de borst. Een kapotte hartklep wordt ook wel hartklepziekte genoemd. Als medicijnen dan niet meer helpen, bestaat er de mogelijkheid voor een vervangende hartklep. Hoe verloopt het plaatsen van een nieuwe hartklep via de lies Bij oudere patiënten kiest de arts vaak voor het plaatsen van een nieuwe hartklep via de liesslagader. Dit heet TAVI, wat staat voor Transkatheter Aortaklep Implantatie. Tijdens deze behandeling maakt de arts een kleine snee in de lies. Daar wordt een smalle buis naar het hart geschoven. Door deze buis plaatst de arts een opgevouwen kunstklep tot aan het hart. Als de klep op de juiste plek zit, wordt deze voorzichtig opengevouwen en neemt de plek van de oude klep over. De oude klep wordt meestal niet weggehaald, maar de nieuwe klep werkt direct en zorgt dat het bloed weer goed stroomt. Na de behandeling wordt de buis verwijderd en krijgt de patiënt een pleister op de wond. Voordelen van de behandeling via de lies voor ouderen Een groot voordeel voor ouderen is dat de behandeling via de lies veel minder belastend is dan een klassieke openhartoperatie. Er hoeft geen grote snee in de borst gemaakt te worden en het hart hoeft niet stilgezet te worden. Daardoor verloopt het herstel meestal sneller. Veel mensen mogen na enkele dagen alweer naar huis. Door deze methode krijgen ook mensen met een zwakke gezondheid of meerdere aandoeningen toch de kans op een nieuwe hartklep. Zo kunnen zij sneller weer zelfstandig hun dagelijkse dingen doen en is de kans op ernstige complicaties kleiner. Herstellen na het plaatsen van een nieuwe hartklep Na de behandeling via de lies verblijft de patiënt een paar dagen in het ziekenhuis. Daar controleren de artsen of alles goed gaat met het hart en of er geen problemen zijn met de wond in de lies. Na ontslag volgt vaak nog een kortere revalidatieperiode dan na een grote operatie. Patiënten krijgen adviezen mee over bewegen, voeding en medicijnen. Zeker bij ouderen helpt begeleiding door een fysiotherapeut en een verpleegkundige om weer actief te worden. Meestal kunnen mensen hun zelfstandigheid na korte tijd weer terugkrijgen en voelen zij zich energieker. De kans dat een nieuwe hartklep via de lies lang goed blijft werken is groot. Welk type oudere komt in aanmerking Niet iedere oudere met een zieke hartklep krijgt automatisch een TAVI-behandeling. Voordat een arts deze aanpak kiest, kijkt hij of zij naar de algehele gezondheid van de patiënt. Vooral voor mensen met een hoog risico op complicaties bij een klassieke operatie, zoals patiënten met een zwak hart, diabetes of longproblemen, biedt deze aanpak een oplossing. Een team van specialisten bekijkt het dossier en bepaalt samen met de patiënt of een nieuwe hartklep via de lies geschikt is. Er wordt ook rekening gehouden met persoonlijke wensen en de kwaliteit van leven. De toekomst van hartklepvervanging zonder grote operatie Steeds meer ziekenhuizen in Nederland voeren deze behandeling uit. Het aantal ouderen dat een nieuwe aortaklep krijgt via de lies groeit elk jaar. Wetenschappers en artsen werken voortdurend samen aan deze techniek en zorgen dat de behandeling steeds veiliger en milder wordt. Daardoor kunnen straks nog meer mensen profiteren van deze methode. Voor veel ouderen betekent een nieuwe hartklep via de lies een tweede kans op een actief en fijn leven zonder de klachten van hartklepziekte. Veelgestelde vragen over hartklep vervangen bij ouderen via lies Hoe lang duurt het plaatsen van een nieuwe hartklep via de lies? Het plaatsen van een nieuwe hartklep via de lies duurt meestal anderhalf tot twee uur. De patiënt is tijdens de ingreep meestal wakker of krijgt een lichte verdoving. Wat zijn de meest voorkomende risico’s van een nieuwe hartklep via de lies? Risico’s zijn onder andere een bloeding bij de lies, hartritmestoornissen of schade aan de bloedvaten. Maar deze risico’s zijn kleiner dan bij een grote operatie. Moet je na een nieuwe hartklep levenslang medicijnen slikken? Veel mensen krijgen tijdelijk bloedverdunners en soms andere tabletten om het hart te beschermen. Of iemand levenslang medicijnen moet slikken, hangt af van de gezondheid en het soort hartklep. Is het resultaat blijvend? Een nieuwe hartklep via de lies kan vele jaren goed blijven werken. Regelmatige controle door de cardioloog blijft wel nodig.

Hartklepproblemen komen vaak voor bij ouderen Hartklep vervangen bij ouderen is een onderwerp waar steeds meer mensen mee te maken krijgen. Naarmate mensen ouder worden, nemen de problemen met de hartkleppen vaker toe. Vooral tussen de leeftijd van 80 en 89 jaar heeft ongeveer 10 procent van de ouderen last van een vernauwing van hun hartklep. Dit betekent dat de klep niet meer goed open of dichtgaat, waardoor het hart harder moet werken dan normaal. Ouderen voelen zich dan vaak sneller moe, duizelig of kortademig. Soms is de oorzaak kalkvorming op de klep, soms ligt het aan andere ziektes of ouderdom. Een slecht werkende hartklep kan het leven moeilijker maken en ook gevaarlijk zijn als de klachten erger worden. Verschillende methoden voor het vervangen van de hartklep Bij het vervangen van de hartklep zijn er inmiddels verschillende mogelijkheden. Vroeger werd vooral gekozen voor een openhartoperatie. Hierbij wordt de borstkas geopend om de versleten klep te verwijderen en een nieuwe kunstklep te plaatsen. Voor veel ouderen is dit een zware ingreep, met een lange hersteltijd en risico’s. Tegenwoordig kunnen dokters ook kiezen voor een minder zware behandeling: de TAVI-methode. TAVI staat voor Transcatheter Aortic Valve Implantation. Met deze manier wordt de nieuwe hartklep via een slangetje ingebracht, meestal door de lies. Deze ingreep is minder zwaar en het herstel gaat vaak sneller. Hierdoor komt deze aanpak steeds vaker voor bij oudere mensen voor wie een grote operatie te riskant is. De keuze voor een nieuwe hartklep: wat speelt mee? Het besluit om een hartklep te vervangen is niet makkelijk. Eerst wordt bekeken hoe kwetsbaar iemand is en hoe het met de rest van het lichaam gaat. Een cardioloog zal het hart en de bloedvaten onderzoeken. Een geriater kijkt naar de algehele gezondheid, zoals geheugen, spieren en zelfredzaamheid. Samen bespreken ze of een nieuwe hartklep het leven beter maakt, of dat de risico’s mogelijk te groot zijn. Sommige ouderen hebben naast hartproblemen ook andere ziektes. Soms is iemand erg broos, of herstelt hij moeilijk. In zulke gevallen kan het beter zijn om geen nieuwe klep te plaatsen, maar te behandelen met medicijnen. Het doel is altijd: zorgen voor een betere kwaliteit van leven. Na het vervangen van de hartklep: herstel en vooruitzichten Na het vervangen van de hartklep, of dat nu met een operatie of met de TAVI-methode is, moet het lichaam herstellen. De opname in het ziekenhuis is vaak korter bij TAVI dan bij een openhartoperatie. Veel ouderen merken na de ingreep al snel dat ze meer energie hebben en minder last van kortademigheid. Toch is het belangrijk om rustig aan te doen en soms te revalideren. De kans op problemen na de operatie, zoals bloedingen of hartritmestoornissen, is bij oudere mensen wat groter dan bij jongeren. Daarom houden artsen patiënten goed in de gaten. Goede nazorg helpt om zo lang mogelijk een actief leven te blijven leiden. De meeste ouderen zijn na een succesvolle ingreep tevredener, omdat ze zich weer fitter voelen. Meest gestelde vragen over hartklep vervangen bij ouderen Hoe weet je dat een oudere toe is aan een nieuwe hartklep? Als een oudere veel last heeft van moeheid, benauwdheid of snel buiten adem raakt, kan dat door een slecht werkende hartklep komen. Een arts kan dit onderzoeken met een echo van het hart en andere testen. Wat zijn de risico’s van een hartklepoperatie bij oudere mensen? De risico’s bij ouderen zijn wat groter, zoals kans op infecties, bloedingen of hartritmestoornissen. Soms is het herstel wat langzamer dan bij jongere mensen. Hoe werkt de TAVI-methode precies? De TAVI-methode is een manier om een nieuwe hartklep te plaatsen via een dunne buis, die meestal via de lies omhoog naar het hart wordt geschoven. Zo is geen grote ingreep nodig en kan het lichaam sneller herstellen. Kan iemand met andere ziektes ook een nieuwe hartklep krijgen? Ouderen met meerdere ziektes worden extra goed onderzocht. Soms kan een nieuwe hartklep niet veilig worden geplaatst. De arts beoordeelt of iemand de ingreep aan kan, samen met andere specialisten. Hoe lang blijft een kunsthartklep goed werken bij ouderen? Een nieuwe hartklep kan vaak tien tot vijftien jaar meegaan. Bij oudere mensen is de kans meestal klein dat de klep binnen deze periode slijt, omdat ze op latere leeftijd worden geplaatst.

Wanneer is een nieuwe hartklep nodig Soms werkt een hartklep niet meer zoals het hoort. Hierdoor stroomt het bloed niet goed door het hart. Dit kan verschillende klachten geven, zoals kortademigheid, vermoeidheid of pijn op de borst. Vaak komt dit door slijtage, ouderdom of een aangeboren probleem. Een vernauwde hartklep gaat minder goed open. Een lekkende klep sluit niet goed, waardoor bloed terugstroomt. In beide gevallen raakt het hart extra belast. Als medicijnen niet goed helpen, kiest een arts soms voor een operatie om de hartklep te vervangen. Ook ontstekingen of reuma kunnen een reden zijn voor de ingreep. Verschillende technieken voor het vervangen van een hartklep Er zijn verschillende manieren om een zieke hartklep te behandelen. Bij sommige mensen wordt de klep tijdens een openhartoperatie vervangen. Hierbij maakt de arts het borstbeen open en stopt het hart heel kort. Dit klinkt spannend, maar artsen doen deze operatie vaak en met goede resultaten. Soms kan de behandeling ook via een kleine opening in de lies of borstkas. Dit noemen ze bijvoorbeeld een TAVI. De nieuwe hartklep wordt dan met een soort buisje naar het hart gebracht. Deze manier gebruiken ze meestal bij oudere mensen of bij mensen met een groter risico bij een grote operatie. De keuze tussen de twee methoden hangt af van hoe ziek iemand is, de leeftijd en wat de arts denkt dat het beste werkt. Soorten kunstkleppen en wat ze betekenen Als iemand een hartklep krijgt, zijn er verschillende soorten nieuwe kleppen. De eerste soort is gemaakt van metaal of kunststof. Deze gaat vaak de rest van het leven mee, maar mensen met deze klep moeten bloedverdunners gebruiken. De andere soort is een biologische klep, meestal gemaakt van dierlijk weefsel, zoals van een varken of koe. Die hoeft meestal niet samen met zware bloedverdunners, maar gaat meestal korter mee. Welke klep het beste is, verschilt per persoon. Een arts kijkt bijvoorbeeld naar de leeftijd, de gezondheid en de wensen van de patiënt. Voor kinderen en jongvolwassenen kiezen ze vaak een kunstklep omdat die langer meegaat. Ouderen krijgen vaker een biologische klep omdat die minder kans op bijwerkingen geeft. Herstel en het leven na de operatie Na het vervangen van een hartklep blijven mensen meestal een paar dagen in het ziekenhuis. In het begin is rustig aan doen heel belangrijk. Het lichaam moet wennen aan de nieuwe klep. Veel mensen merken dat hun klachten snel minder worden en dat ze zich na verloop van tijd weer fitter voelen. Soms volgt er een periode van revalidatie, bijvoorbeeld in een groep met een fysiotherapeut. Tijdens het herstel krijgt iedereen adviezen die passen bij zijn of haar situatie. Na de ingreep is het belangrijk om medicijnen zorgvuldig te nemen en op tijd op controle te komen bij de arts. Soms moeten mensen hun leefstijl aanpassen, zoals gezonder eten, stoppen met roken en meer bewegen. Door deze veranderingen beleven veel mensen na de operatie weer meer energie in het dagelijks leven. Veelgestelde vragen over hartklep vervangen Is een hartklepoperatie gevaarlijk? Bij het vervangen van een hartklep nemen artsen altijd voorzorgsmaatregelen. De operatie is meestal veilig, maar zoals bij elke operatie zijn er risico’s, zoals een bloeding of infectie. De arts bespreekt altijd vooraf de risico’s en de kans op succes. Hoe lang duurt het herstel na het vervangen van een hartklep? Het herstel na het vervangen van een hartklep duurt meestal enkele weken tot een paar maanden. Na ontslag uit het ziekenhuis volgt vaak nog een periode van rustig opbouwen of revalidatie. De arts vertelt wanneer iemand weer gewone dingen mag doen. Kan iemand alles weer na het krijgen van een nieuwe hartklep? Veel mensen kunnen na het ontvangen van een nieuwe hartklep hun dagelijkse activiteiten weer goed doen. Soms moet het tempo wat lager of blijven bepaalde klachten bestaan. Met goede begeleiding is de kans op een actief leven weer groot. Wanneer wordt gekozen voor een biologische klep en wanneer voor een kunstklep? Een biologische hartklep wordt vaak gekozen bij oudere mensen of mensen die geen bloedverdunners mogen gebruiken. Een kunstmatige klep wordt gekozen bij jongere mensen die een klep willen die langer meegaat, maar hierbij zijn wel meestal blijvende medicijnen nodig.

Kunstgebit schoonmaken 7 tips helpt je om lang plezier te houden van je gebitsprothese en je mond gezond te houden. Een schoon kunstgebit voelt fris aan, ziet er mooi uit en voorkomt mondklachten. Vuil, bacteriën en etensresten kunnen zich makkelijk ophopen op een kunstgebit. Met eenvoudige gewoontes zorg je ervoor dat je gebit in topvorm blijft en je geen last krijgt van vervelende geurtjes of ontstekingen. Dagelijks reinigen houdt je kunstgebit fris Een kunstgebit maak je het liefst elke dag schoon. Zo verwijder je etensresten en plak voordat het hard wordt. Gebruik hiervoor lauw water en een speciale protheseborstel. Gewone tandpasta kun je beter niet gebruiken; die is vaak te grof en kan kleine krasjes maken. In deze krasjes nestelen zich vervolgens bacteriën. Speciale reinigingsmiddelen voor protheses zijn veilig en helpen goed tegen aanslag en geuren. Let op: altijd voorzichtig poetsen, zodat het materiaal niet beschadigt. Spoelen na elke maaltijd voorkomt problemen Na het eten blijven er soms kleine etensrestjes achter tussen het kunstgebit en je tandvlees. Door je gebit af te spoelen met water na elke maaltijd, verwijder je direct veel vuil. Ook voorkom je dat voedsel zich ophoopt en gaat broeien. Het is een kleine moeite en je merkt snel dat je kunstgebit daardoor langer fris blijft. Houd in de gaten dat je het kunstgebit niet boven een harde wasbak, maar bijvoorbeeld boven een gevulde wasbak of een handdoek schoonspoelt, zodat het niet kapot kan vallen. Laat je mond zelf ook niet achter Niet alleen het kunstgebit zelf, maar ook je mond heeft aandacht nodig. Borstel je tandvlees, gehemelte en eventueel overgebleven tanden voorzichtig met een zachte borstel. Zo stimuleer je de doorbloeding en voorkom je ontstekingen. Je mond reinigen helpt ook om kleine voedselresten weg te halen. Heb je een tongborstel in huis? Gebruik die dan gerust om je tong schoon te maken. Een frisse mond maakt het verschil en voorkomt nare geurtjes. Gebruik geen agressieve of bijtende middelen Veel mensen denken dat bleekmiddel of azijn alles ontsmet, maar deze producten kunnen het kunstgebit juist aantasten. Gebruik liever lauw water met een speciaal reinigingstablet, verkrijgbaar bij de drogist of tandarts. Leg je kunstgebit alleen tijdens de reiniging in deze vloeistof, tenzij de gebruiksaanwijzing een andere tijd aangeeft. Zo blijft het materiaal van het kunstgebit sterk en veilig voor je mond. Een nachtje uit op een veilige plek Vaak is het goed om je gebit 's nachts uit te doen. Zet het dan in een bakje met schoon water of een speciale prothesespoeling. Dit voorkomt dat het materiaal uitdroogt of vervormt. Gebruik zeker geen heet water, want daar kan het kunstgebit krom van trekken. Zorg ervoor dat het bakje schoon is, zodat er geen bacteriën van buitenaf bij kunnen komen. Zo blijft je gebit ook buiten je mond schoon en in goede staat. Laat je kunstgebit elk jaar controleren Zelfs met goed schoonmaken kan een kunstgebit slijten of niet meer goed passen. Laat het minimaal één keer per jaar controleren door een specialist, zoals een tandarts of tandprotheticus. Die kijkt naar kleine haarscheurtjes, slijtage en de pasvorm. Ook kan een professional het gebit grondig reinigen, soms met speciale apparatuur. Zo voorkom je ongemak en ontdek je op tijd of er wat moet worden aangepast. Voorkom tandsteen met extra tips Bij het dragen van een kunstgebit kan tandsteen zich langzaam ophopen, zeker als je het niet elke dag goed schoonmaakt. Af en toe weken in een mengsel van water en een klein beetje azijn helpt om tandsteen los te maken. Spoel daarna altijd goed na met water voordat je het kunstgebit weer in je mond plaatst. Zo blijft het gebit glad en vrij van harde aanslag. Gebruik deze tip niet elke dag, maar één keer per week is meestal genoeg. Meest gestelde vragen over kunstgebit schoonmaken 7 tips Hoe vaak moet ik mijn kunstgebit schoonmaken? Je maakt je kunstgebit het liefst altijd schoon na elke maaltijd. Poets het daarnaast minstens één keer per dag grondig met een speciale borstel en reinigingsmiddel. Zo voorkom je dat vuil zich ophoopt. Waarom mag ik geen gewone tandpasta gebruiken? Gewone tandpasta bevat vaak kleine schuurstoffen. Daardoor kan het kunstgebit gaan krassen en raken er makkelijker bacteriën in die plekjes. Beter is het om een reinigingsmiddel te kiezen dat speciaal voor protheses is gemaakt. Kan mijn kunstgebit kapot als ik het schoonmaak? Een kunstgebit kan breken als het valt, zeker in een harde wasbak. Spoel en poets het altijd boven een gevulde wasbak of boven een handdoek. Zo voorkom je schade. Wat doe ik als er toch tandsteen op mijn kunstgebit zit? Is er toch tandsteen ontstaan? Weken in water met een klein beetje azijn helpt om de aanslag los te maken. Spoel daarna altijd goed na. Krijg je het er niet af, laat je kunstgebit dan professioneel reinigen door je tandprotheticus. Moet ik mijn kunstgebit ’s nachts uitdoen? Het is goed om je kunstgebit ’s nachts uit te doen. Zo kan je mond zich herstellen en blijft het gebit langer mooi. Bewaar het in water of een prothesespoeling, nooit in heet water.

Klaas Jan Huntelaar, bekend als voormalig voetballer en tot voor kort onderdeel van de technische staf van Ajax, is per direct gestopt door zorgen om zijn gezondheid. Dit nieuws kwam voor veel mensen als een verrassing. Huntelaar staat bekend als iemand die altijd doorgaat en zich inzet voor zijn club. Dat hij door gezondheidsproblemen zijn werk neerlegt, laat zien dat lichaamszorg belangrijk kan zijn, ook voor topsporters. Gezond zijn is niet vanzelfsprekend, zelfs niet voor bekende sportmensen. De loopbaan van Klaas Jan Huntelaar en zijn rol bij Ajax Na zijn succesvolle carrière als speler, begon Huntelaar in maart 2022 bij de technische organisatie van Ajax. Daar was hij niet op het veld, maar juist bezig met het beleid van de club, het vinden van talenten en het aansturen van spelers. Velen zagen hem als een kracht achter de schermen. Zijn ervaring als spits bij onder andere Ajax, Real Madrid en Schalke 04 maakte hem tot een waardevolle adviseur. Toch kon zijn passie niet voorkomen dat zijn gezondheid in de weg kwam te staan. Begin 2025 werd duidelijk dat het niet goed ging met Huntelaar. Hij voelde zich steeds slechter en besloot, samen met Ajax, om te stoppen met zijn werkzaamheden zodat hij aan zijn herstel kon werken. De impact van werkdruk op de gezondheid van Huntelaar De voetbalwereld is niet alleen spannend, maar vaak ook zwaar en stressvol, zeker achter de schermen. Huntelaar kreeg als technisch medewerker veel verantwoordelijkheid. Er komen soms lange dagen, veel druk en emoties bij kijken. Zo’n druk bestaan kan zijn tol eisen, ook al ben je fysiek sterk en gewend aan een topsportleven. Medewerkers in het voetbal komen vaak in de problemen als ze niet genoeg rust nemen. Bij Huntelaar werd dit ook duidelijk: er werd gezegd dat hij volledig ingestort was. Voor hem betekende het dat gezondheid belangrijker werd dan zijn werk. Zijn stap om te stoppen was daarom vooral nodig om te herstellen en nieuwe energie te vinden. Het is goed om te zien dat clubs zoals Ajax daar begrip voor hebben. Wat betekent deze situatie voor Ajax en voor Huntelaar zelf Het vertrek van Klaas Jan Huntelaar kwam onverwacht, zowel voor de club als voor de fans. Hij had een contract tot en met medio 2026, maar door zijn huidige situatie werd deze voortijdig beëindigd. Voor Ajax is dit een verlies van kennis en ervaring. Huntelaar had een grote rol bij het ontwikkelen van jong talent en het bepalen van het technisch beleid. Nu hij weg is, moet de club op zoek naar een vervanger. Voor Huntelaar zelf betekent het stoppen met werken vooral dat hij prioriteit geeft aan zichzelf en zijn familie. Hij kan zich nu volledig richten op zijn herstel, zonder de constante zorgen en verwachtingen die bij een grote club horen. Dit biedt mogelijk ruimte om te werken aan zijn lichamelijke en mentale herstel, zodat hij hopelijk in de toekomst weer iets kan betekenen binnen of buiten het voetbal. Hoe belangrijk het is om naar je lichaam te luisteren Veel mensen denken dat bekende sporters en clubbestuurders altijd doorgaan en weinig last hebben van stress of klachten. De gezondheid van Klaas Jan Huntelaar laat zien dat niemand onkwetsbaar is. Druk, vermoeidheid en langdurige stress kunnen iedereen treffen. Het voorbeeld van Huntelaar maakt duidelijk hoe belangrijk het is om signalen van het lichaam serieus te nemen. Soms is stoppen of rust nemen de enige goede keuze, hoe moeilijk dat ook is. Dit geldt niet alleen voor mensen in het voetbal, maar voor iedereen. Of je nu werkt, studeert of sport: op tijd naar je lichaam luisteren kan veel problemen voorkomen. Huntelaar laat zien dat het moedig is om te kiezen voor herstel in plaats van doorgaan ten koste van alles. Veelgestelde vragen over de gezondheid van Klaas Jan Huntelaar Wat was de reden dat Klaas Jan Huntelaar bij Ajax stopte? Klaas Jan Huntelaar stopte met werken bij Ajax vanwege serieuze problemen met zijn gezondheid. Hij was erg moe en oververmoeid, waardoor hij niet goed meer kon functioneren in zijn rol. Wat deed Huntelaar bij Ajax na zijn voetballoopbaan? Na zijn loopbaan als voetballer was Huntelaar werkzaam in de technische organisatie van Ajax. Daar hield hij zich bezig met voetbalbeleid, het aantrekken van spelers en het begeleiden van talenten. Kan Klaas Jan Huntelaar later terugkeren in het voetbal? Het is nog niet bekend of Huntelaar in de toekomst weer in het voetbal actief wordt. Het belangrijkste is nu dat hij gezond wordt. Pas daarna kan hij nadenken over een nieuwe rol in de sport. Wat kunnen anderen leren van de situatie van Huntelaar? De situatie van Huntelaar laat zien dat het belangrijk is om goed voor jezelf te zorgen. Ook als je veel verantwoordelijkheid draagt, is het verstandig om hulp te zoeken of te stoppen als je te veel stress hebt.

Emotionele gezondheid speelt een grote rol in het leven van iedereen, jong of oud. Wie zich goed voelt van binnen, heeft vaak meer plezier in het leven, kan beter omgaan met stress en heeft fijne relaties met anderen. Je gevoel is dus net zo belangrijk als je lichaam. Toch besteden we niet altijd genoeg aandacht aan onze emoties. Het leren herkennen en uiten van je gevoel helpt om sterker te worden, ook als het even tegenzit. Wat is emotionele gezondheid precies Emotionele gezondheid is het vermogen om met je gevoelens om te gaan, ze te begrijpen en te uiten op een manier die goed is voor jezelf en anderen. Het betekent niet dat je altijd blij moet zijn. Verdriet, boosheid en angst horen ook bij het leven. Het gaat vooral om balans. Mensen die zich emotioneel goed voelen, piekeren meestal minder en hebben minder last van stress. Ze durven hun gevoelens te delen en weten hoe ze zich kunnen ontspannen. Dit vermindert niet alleen spanningen in je hoofd, maar helpt ook om beter te slapen en fitter te blijven. Waarom gevoelens erkennen zo belangrijk is Gevoelens laten zien wie je bent en wat je nodig hebt. Krop je je emoties altijd op, dan kan dat lichamelijke klachten geven, zoals hoofdpijn of buikpijn. Ook kun je sneller boos worden of teruggetrokken raken. Mensen zijn soms bang voor hun eigen emoties of denken dat ze zich sterk moeten houden. Toch lucht het vaak op om even te huilen, te lachen of een goed gesprek te voeren. Door te uiten wat je voelt, voorkom je dat je volloopt. Veel mensen ervaren na zo’n gesprek of moment van uiten meer rust. Je emoties delen met een vriend, familielid of hulpverlener helpt om problemen minder groot te maken in je hoofd. Verschillende manieren om met emoties om te gaan Er zijn veel manieren om goed voor je gevoel te zorgen. Het begint met stilstaan bij wat je voelt. Dit kun je doen door elke dag een paar minuten rust te nemen en te denken aan je dag. Wat maakte je blij, wat niet? Sommigen vinden het fijn om hun gedachten op te schrijven in een dagboek. Ook praten helpt. Je hoeft niet meteen alles te vertellen, maar delen wat je denkt of voelt kan veel verschil maken. Bewegen werkt ook. Door bijvoorbeeld te wandelen, fietsen of zwemmen kom je uit je hoofd en geef je ruimte aan je emoties. Ademhalingsoefeningen en ontspanningstechnieken kunnen onzekerheid en spanning verminderen. Leer jezelf kleine complimenten te geven en bedenk waar je trots op bent. Zo groeit je zelfvertrouwen, wat weer goed is voor je emotionele gezondheid. De rol van omgeving en opvoeding Je omgeving speelt een grote rol bij het omgaan met gevoelens. In sommige families leer je al jong om te praten over je emoties. In andere gezinnen wordt daar minder bij stilgestaan. Ook op school, bij vrienden of op het werk kun je merken dat open zijn soms spannend voelt. Toch is het goed om hulp te vragen als je ergens mee zit. Niemand hoeft alles alleen te doen. Mensen die steun krijgen van anderen, voelen zich vaak gelukkiger en sterker. Ook zijn ze minder bang om fouten te maken of af te gaan. Door samen te praten en te luisteren, ontstaat begrip. Dit is fijn als het goed gaat, maar helpt ook als je even niet lekker in je vel zit. Het gevoel dat je wordt geaccepteerd, is belangrijk voor iedereen. Wat je kunt doen als je emotioneel uit balans bent Soms lukt het even niet om je goed te voelen. Iedereen kent moeilijke periodes, bijvoorbeeld door verlies, ruzie of werkdruk. Zoek in zo’n tijd gerust steun. Je kunt praten met iemand die je vertrouwt, zoals een vriend, familielid of je huisarts. Er bestaan ook cursussen en boeken over omgaan met emoties. Online vind je oefeningen die kunnen helpen. Geef jezelf de tijd om te herstellen en wees lief voor jezelf. Probeer structuur in je dag te houden, eet gezond en blijf bewegen, hoe klein de stapjes soms ook zijn. Kleine verbeteringen tellen echt mee. Mocht je blijven piekeren of voel je je erg somber, schakel dan professionele hulp in. Dat is een teken van kracht, niet van zwakte. Meest gestelde vragen over emotionele gezondheid Wat kun je doen om je emotionele welzijn te verbeteren? Je emotionele welzijn kun je verbeteren door te praten over je gevoelens, beweging te nemen en gezond te eten. Ook helpt het om rust te zoeken en tijd te maken voor dingen die je leuk vindt. Als je veel piekert, schrijf dit op of bespreek het met iemand die je vertrouwt. Hoe merk je dat je emotioneel uit balans bent? Mensen die emotioneel uit balans zijn, voelen zich vaak vermoeid, verdrietig, prikkelbaar of kunnen minder goed slapen. Ook lichamelijke klachten zoals hoofdpijn zijn mogelijk. Soms heb je sneller ruzie of trek je je juist terug. Is het normaal om soms somber of verdrietig te zijn? Het is heel normaal om soms verdrietig of somber te zijn. Iedereen heeft weleens een mindere dag of periodes met moeilijke gevoelens. Dit hoort bij het leven. Blijven deze gevoelens lang aanhouden, ga dan in gesprek met iemand. Welke soorten hulp zijn er voor emotionele problemen? Bij emotionele problemen kun je hulp zoeken bij de huisarts, een psycholoog of een maatschappelijk werker. Ook bestaan er groepen waar je ervaringen kunt delen of cursus kunt volgen in omgaan met gevoelens.

Fruit met de letter e over de hele wereld Fruit met de letter e kom je niet elke dag tegen in de supermarkt. Toch zijn er meer soorten dan je misschien denkt. In verschillende landen groeien er bijzondere vruchten die met de letter e beginnen. Vaak zijn deze fruitsoorten onbekend in Nederland, maar soms staan ze gewoon in de groentewinkel. Denk aan exotische namen, aparte vormen en onverwachte smaken. Fruit dat met een e begint, laat zien hoe gevarieerd en bijzonder het plantenrijk is. Enkele bekende en minder bekende vruchten De eierfruit, ook wel egg fruit genoemd, is een van de opmerkelijkste soorten. Deze geel-oranje vrucht ziet eruit als een ei en komt vooral in Zuid-Amerika voor. Het vruchtvlees is zacht en zoet. Ook de eetbare kastanje, in het Engels edible chestnut, is een voorbeeld. In Nederland is de elderbes beter bekend onder de naam vlierbes. Deze kleine, donkere besjes groeien in onze eigen bossen en tuinen. In het Midden-Oosten eet men egusi, een vrucht waarvan vooral de zaden worden gegeten. De Engelse early gold mango behoort tot de mango’s, maar dan met een naam die begint met een e. Bijzondere smaken en toepassingen Veel fruit met een e heeft een verrassende smaak. Eglantine, ook wel bekend als hondsroos, levert rozenbottels die verwerkt worden in thee of jam. Vlierbessen zijn niet alleen lekker als sap, maar ook gezond. Ze bevatten veel vitamine C. De eierfruit heeft een zachte textuur en een smaak die lijkt op gebakken zoete aardappel of pompoen. Egusi wordt vaak gebruikt in soep en stoofpotjes. Sommige van deze vruchten zijn dus niet alleen om zo te eten, maar worden vooral in de keuken gebruikt, bijvoorbeeld als smaakmaker of als basis voor gerechten. Waar kun je fruit met een e vinden? Niet elke soort fruit met de letter e ligt gewoon in de winkel. De vlierbes groeit vaak in de natuur en kan in het wild geplukt worden. In speciaalzaken of op de markt kun je soms mangosoorten zoals de early gold mango vinden. Eglantine en eierfruit kom je vooral tegen op markten in Zuid-Amerika of Azië. Wie graag iets nieuws probeert, kan producten met egusi bestellen bij Afrikaanse winkels. Voor veel van deze vruchten geldt: ze zijn vooral bekend in hun eigen streek of land, maar met een beetje zoeken kun je ze ook hier ontdekken. Veelgestelde vragen over fruit met de letter e Welke fruitsoorten met een e vind je in Nederland?Vlierbes is een bekende soort in Nederland. Deze groeit aan struiken langs bosranden en parken en wordt vaak gebruikt voor sap of jam. Is aubergine ook een fruitsoort met e?Aubergine wordt vaak als groente gebruikt, maar botanisch gezien is het een vrucht. In het Engels heet aubergine ‘eggplant’ en begint het dus met een e, maar in het Nederlands niet. Hoe smaken eierfruit en eglantine?Eierfruit heeft een zachte, zoete smaak die lijkt op pompoen. Eglantinevruchten smaken friszuur en worden meestal verwerkt tot jam of siroop. Kun je fruitsoorten met een e makkelijk kopen?De meeste soorten zijn niet standaard in de supermarkt te vinden. In natuurwinkels, op markten of via buitenlandse winkels zijn ze soms wel te krijgen. Zijn er nog meer onbekende soorten met een e?Er bestaan nog andere soorten zoals eastern hawthorn, een meidoornsoort uit Noord-Amerika, en egusi uit Afrika. Deze zijn minder bekend, maar worden wel gegeten in de landen van herkomst.

Project gezond is een populair programma dat helpt om af te vallen en gezonder te eten, zonder ingewikkelde regels of dure producten. Steeds meer mensen kiezen voor een gezonde leefstijl, maar weten niet goed waar ze moeten beginnen. Het idee van Project gezond is dat je met gewone, alledaagse producten een evenwichtig voedingspatroon volgt en zo op een fijne manier werkt aan je gezondheid. Gewoon eten uit de supermarkt Bij Project gezond staat normaal eten centraal. Je hoeft niet te zoeken naar speciale producten of superfoods die lastig te krijgen zijn. Alle maaltijden die in de weekmenu’s staan, kun je gewoon bij de supermarkt kopen. Denk aan aardappels, groente, fruit, brood en zuivel. De boodschappen zijn betaalbaar en makkelijk te bereiden. Zo blijft het overzichtelijk wat je eet en weet je precies waar jouw voeding uit bestaat. Door met herkenbare producten te werken, blijft het volhouden van een gezonder patroon makkelijker dan bij ingewikkelde diëten. Een duidelijk plan en haalbare doelen Veel mensen vinden het lastig om grip te krijgen op hun eten en leefstijl. Project gezond maakt dat eenvoudiger met duidelijk uitgewerkte dagmenu’s. In deze menu’s staat precies wat je per dag kunt eten, van ontbijt tot avondmaaltijd en tussendoortjes. Ook worden de porties genoemd, zodat je weet hoeveel je ongeveer nodig hebt. Met dit soort schema’s hoef je niet zelf te bedenken wat je wel of niet mag eten. Zo voorkom je twijfel en keuzestress. De weekmenu’s zijn gemaakt op basis van wetenschappelijk onderzochte richtlijnen, zodat je gewoon voldoende voedingsstoffen binnenkrijgt. Daardoor kun je rustig afvallen of je gewicht vasthouden, zonder dat het ongezond wordt. Afvallen zonder hongergevoel Een belangrijk uitgangspunt van het programma is dat je niet met honger rondloopt. De gerechten zijn goed gevuld, waardoor je lang verzadigd bent. Veel mensen zien snel resultaat zonder het idee te hebben dat ze streng moeten diëten. Er wordt niet gewerkt met verboden producten of strenge regels. Je kunt zelfs bij het avondeten gewoon aardappels, rijst of pasta eten. Op deze manier is het makkelijker om het lang vol te houden, omdat je niet het gevoel hebt alles op te moeten geven. Wie een keer iets wil eten wat niet in het menu staat, kan dat gerust doen en daarna het programma weer oppakken. Dat maakt het goed vol te houden voor gezinnen en mensen met een druk leven. Beweging als extra hulp Naast gezonde voeding helpt meer bewegen ook bij een betere leefstijl. Project gezond geeft tips om actief te blijven, maar het draait niet om zware sportscholen of dure abonnementen. Het advies is om dagelijks meer te wandelen, de fiets te pakken of te kiezen voor kleine bewegingsmomenten in het dagelijks leven. Denk aan traplopen of een wandeling maken in de pauze. Zo geef je je lichaam net dat extra steuntje in de rug om fit te worden en te blijven. Ook als je weinig tijd hebt, is het mogelijk om deze tips in je routine in te passen. Het doel is dat je jezelf fitter en energieker voelt, zonder druk of verplichtingen. Ondersteuning en motivatie uit de community Mensen die aan de slag gaan met het programma merken vaak dat ze zich niet alleen voelen. Online zijn er veel groepen en fora waar je ervaringen kunt delen, vragen kunt stellen of inspiratie vindt voor nieuwe recepten. Zo leren mensen met elkaar omgaan met moeilijke momenten of geven ze elkaar motiverende woorden als het soms wat moeilijker wordt. Deze online community is een fijne steun voor wie onderweg wat extra motivatie nodig heeft. Veel mensen delen hun succesverhalen en laten zien dat gewone mensen met kleine aanpassingen groot verschil kunnen maken. Meest gestelde vragen over project gezond Is project gezond een dieet of een leefstijl? Project gezond is vooral een gezonde leefstijl waarbij je leert gezond te eten met gewone producten. Gewichtsverlies kan een resultaat zijn, maar het gaat niet om een tijdelijk dieet. Zijn de recepten van project gezond moeilijk om te maken? De recepten van het programma zijn eenvoudig te bereiden. Ze gebruiken ingrediënten die je bij de supermarkt kunt kopen en zijn dus makkelijk te volgen, ook voor beginnende koks. Werkt project gezond alleen als je veel sport? Je hoeft niet intensief te sporten om het programma te volgen. Je kunt met simpele dagelijkse bewegingen, zoals wandelen of fietsen, al een positief effect merken op je fitheid. Kun je project gezond ook volgen met een gezin? Het programma is geschikt voor gezinnen. Kinderen en volwassenen kunnen mee-eten, omdat de maaltijden gewoon en gevarieerd zijn, zonder vreemde smaken of dure producten. Moet je calorieën tellen bij project gezond? Bij dit programma hoef je geen calorieën te tellen. De menu’s zijn zo samengesteld dat je vanzelf een gezond aantal calorieën per dag eet.

Veel goede stoffen in een klein zaadje Wie een eetlepel chiazaad bekijkt, ziet misschien niet veel bijzonders. Toch zit het boordevol waardevolle stoffen. Chiazaad bevat vezels, gezonde vetten en verschillende vitaminen en mineralen. Door het hoge gehalte aan vezels draagt chiazaad bij aan een gezonde spijsvertering. De vezels zorgen ervoor dat je darmwerking goed blijft en geven je daarnaast een vol gevoel. Dit kan helpen om minder te snoepen en gezonder te eten. Ook bevat chiazaad omega-3 vetzuren. Deze goede vetten komen normaal vooral voor in vis. Daardoor is chiazaad extra interessant voor mensen die minder of geen vis eten. In chiazaad vind je daarnaast calcium, wat goed is voor botten en tanden, en magnesium, dat belangrijk is voor spieren en de energie in je lichaam. Eenvoudig te gebruiken in je eten Er zijn veel manieren om chiazaad aan je dagelijks eten toe te voegen. Je kunt het bijvoorbeeld door de yoghurt, vla of pap mengen. Ook past het goed in een smoothie of over een salade. Chiazaad heeft weinig smaak van zichzelf. Daardoor kun je het mengen met veel verschillende soorten eten zonder dat het overheerst. Soms laten mensen chiazaad even in water weken. Het zaadje neemt dan vocht op en wordt een beetje geleiachtig. Zo maak je makkelijk een pudding, een ontbijtje of een toetje. Door de structuur kun je het ook gebruiken als verdikker in bakrecepten of sauzen. Mogelijke voordelen voor je gezondheid Steeds meer mensen lezen dat chiazaad gezond is vanwege de voedingsstoffen die erin zitten. Door de vele vezels helpt het je darmen goed te werken en kun je een voller gevoel ervaren na een maaltijd. De omega-3 vetten in het zaadje zijn belangrijk voor het hart en de bloedvaten. Sommige mensen gebruiken chiazaad om hun cholesterol op peil te houden. Ook voor botten en spieren is chiazaad een goede toevoeging door het calcium en magnesium. Langdurig gebruik van chiazaad kan bijdragen aan een gevarieerd voedingspatroon. Toch is het niet zo dat je alleen op chiazaad kunt vertrouwen voor een gezond lichaam. Ook andere producten leveren belangrijke voedingsstoffen. Zie chiazaad dus als een handige aanvulling en niet als een wondermiddel. Waar je op moet letten bij het gebruik van chiazaad Hoewel chiazaad gezond kan zijn, is er wel iets om op te letten. Door de vele vezels kun je last krijgen van je buik als je in één keer veel eet of niet genoeg drinkt. Het is slim om rustig te beginnen met kleine hoeveelheden, bijvoorbeeld een eetlepel per dag. Daarbij is het goed om water te drinken zodat de vezels hun werk kunnen doen en je darmen soepel blijven werken. Chiazaad kan vocht opnemen en uitzetten in de maag. Voor mensen die moeite hebben met slikken is dat belangrijk om te weten. Als je bloedverdunnende medicijnen gebruikt, praat dan eerst met je huisarts. De omega-3 vetten in chiazaad kunnen een klein effect hebben op het bloed. Veelgestelde vragen over chiazaad gezond Kun je chiazaad rauw eten? Ja, chiazaad kun je rauw eten. Je kunt het bijvoorbeeld strooien over yoghurt, pap of een salade. Goed kauwen helpt het zaadje makkelijker te verteren. Is chiazaad geschikt voor vegetariërs en veganisten? Chiazaad bevat geen dierlijke stoffen. Hierdoor is het geschikt voor vegetariërs en veganisten. Het levert bovendien omega-3 vetten die normaal in vis zitten. Mag je elke dag chiazaad gebruiken? Je mag elke dag chiazaad gebruiken, maar houd de hoeveelheid klein. Ongeveer één tot twee eetlepels per dag is een normale portie. Door te veel chiazaad kun je darmklachten krijgen. Wat gebeurt er als je chiazaad laat weken? Als je chiazaad in water laat weken, nemen de zaadjes veel vocht op en worden ze geleiachtig. Dit maakt het makkelijk om er pudding, pap of een verdikkingsmiddel van te maken. Kan chiazaad voor iedereen gezond zijn? Chiazaad gezond noemen geldt voor de meeste mensen, maar niet voor iedereen. Mensen die bloedverdunners gebruiken of snel last hebben van hun darmen kunnen beter voorzichtig zijn met chiazaad. Overleg bij twijfel altijd met een huisarts.